Chào mừng các em học sinh và quý phụ huynh đến với chuyên mục giải bài tập SGK Khoa học lớp 5 sách Kết nối tri thức với cuộc sống. Bài viết này sẽ hướng dẫn các em giải chi tiết Chủ đề 2 Bài 9: Mạch điện đơn giản – Vật dẫn điện và vật cách điện, từ trang 34 đến trang 37.
Để tìm hiểu thêm các bài giải khác của bộ sách này, các em có thể truy cập:
- Giải SGK Khoa học lớp 5 Kết nối tri thức
- Giải SGK Khoa học lớp 5 Kết nối tri thức – Bài 8
- Giải SGK Khoa học lớp 5 Kết nối tri thức – Bài 7
- Giải SGK Khoa học lớp 5 Kết nối tri thức – Bài 6

1. Mạch điện đơn giản
Giải câu hỏi 1 trang 34 SGK Khoa học lớp 5 Kết nối tri thức: Em hãy kể tên các bộ phận cần có để lắp được mạch điện thắp sáng bóng đèn pin.

Hình 1: Các bộ phận của mạch điện đơn giản
Trả lời:
Để lắp được mạch điện thắp sáng bóng đèn pin, chúng ta cần các bộ phận sau:
- Nguồn điện (ví dụ: pin).
- Vật tiêu thụ điện (ví dụ: bóng đèn pin).
- Dây dẫn điện (dây điện có vỏ bọc cách điện).
- Công tắc (có thể có hoặc không tùy theo yêu cầu mạch điện, nhưng có thì tiện lợi hơn để đóng/ngắt mạch). [tự suy luận]
Giải câu hỏi 2 trang 34 SGK Khoa học lớp 5 Kết nối tri thức: Quan sát hình 2, nhận biết chiều của dòng điện trong mạch điện thắp sáng bóng đèn pin.

Hình 2: Sơ đồ mạch điện đơn giản và chiều dòng điện
Trả lời:
Trong mạch điện thắp sáng bóng đèn pin, dòng điện chạy ra từ cực dương (+) của pin, đi qua bóng đèn, sau đó đi qua công tắc và trở về cực âm (-) của pin.
Mũi tên trong hình 2 minh họa rõ chiều của dòng điện trong mạch kín.
Hình ảnh trang 35 SGK Khoa học lớp 5 – Bài 9 Sơ đồ mạch điện
Giải câu hỏi 1 trang 35 SGK Khoa học lớp 5 Kết nối tri thức: Vẽ sơ đồ mạch điện pin thắp sáng bóng đèn bằng các kí hiệu đơn giản.

Hình 3: Kí hiệu các bộ phận điện
Trả lời:
Dựa vào các kí hiệu trong hình 3, sơ đồ mạch điện pin thắp sáng bóng đèn pin sẽ được vẽ như sau:

Sơ đồ mạch điện đơn giản thắp sáng bóng đèn pin
Giải thích:
- Pin được kí hiệu bằng hai vạch song song, một dài một ngắn, vạch dài là cực dương (+), vạch ngắn là cực âm (-).
- Bóng đèn được kí hiệu bằng hình tròn có dấu X bên trong.
- Dây dẫn được kí hiệu bằng đường thẳng.
- Công tắc được kí hiệu bằng hai chấm và một gạch chéo nối lên (công tắc mở) hoặc nối liền (công tắc đóng).
Mua trọn bộ tài liệu lớp 5
- Giải trọn bộ 1 môn: 49K
- Giải 3 môn bất kỳ: 99K
- Full bộ giải tất cả môn: 199K
- Đề kiểm tra 15 phút: 19K
- Đề 1 tiết / giữa kỳ có đáp án: 29K
- Đề cuối kỳ có đáp án chi tiết: 39K
Liên hệ/Zalo: Zalo 0936381214 để nhận file PDF hoặc bản in
Hình ảnh trang 36 SGK Khoa học lớp 5 – Bài 9 Vật dẫn điện và vật cách điện
2. Vật dẫn điện và vật cách điện
Giải câu hỏi 1 trang 36 SGK Khoa học lớp 5 Kết nối tri thức: Em hãy kể tên một số vật dẫn điện và vật cách điện mà em biết.

Hình 4: Các vật dẫn điện và vật cách điện
Trả lời:
Dựa vào kiến thức và hình 4, em có thể kể tên một số vật dẫn điện và vật cách điện như sau:
- Vật dẫn điện: Là những vật cho dòng điện chạy qua. Ví dụ:
- Kim loại (đồng, sắt, nhôm, vàng, bạc…).
- Nước thường (nước máy, nước sông, ao hồ…). [tự suy luận]
- Cơ thể người. [tự suy luận]
- Vật cách điện: Là những vật không cho dòng điện chạy qua. Ví dụ:
- Nhựa (vỏ dây điện, vỏ các thiết bị điện).
- Cao su (găng tay cao su, đế giày).
- Gỗ khô.
- Thủy tinh.
- Sứ.
- Không khí. [tự suy luận]
- Vải. [tự suy luận]
Hình ảnh trang 37 SGK Khoa học lớp 5 – Bài 9 Thí nghiệm với vật dẫn điện và vật cách điện
Giải câu hỏi 1 trang 37 SGK Khoa học lớp 5 Kết nối tri thức: Thí nghiệm: Chuẩn bị 1 mạch điện kín như hình 5a nhưng còn hở ở hai đầu dây. Lần lượt chèn các vật liệu vào hai đầu dây dẫn của mạch điện như hình 5b. Quan sát và ghi lại kết quả vào bảng.

Hình 5: a) Mạch điện hở; b) Chèn vật liệu vào mạch điện
Trả lời:
Dựa vào kiến thức về vật dẫn điện và vật cách điện, kết quả thí nghiệm có thể được ghi lại như sau:
| Vật liệu chèn vào mạch điện | Bóng đèn có sáng không? | Vật dẫn điện hay cách điện? |
|---|---|---|
| Thanh kim loại (sắt, đồng, nhôm…) | Có | Vật dẫn điện |
| Đoạn dây nhựa | Không | Vật cách điện |
| Kéo kim loại | Có | Vật dẫn điện |
| Đoạn gỗ khô | Không | Vật cách điện |
| Đinh sắt | Có | Vật dẫn điện |
| Tẩy cao su | Không | Vật cách điện |
| Nước sạch (nước cất) | Không | Vật cách điện |
| Nước máy / Nước muối | Có | Vật dẫn điện |
| Chìa khóa | Có | Vật dẫn điện |
Kết luận: Các vật liệu làm từ kim loại (sắt, đồng, nhôm) và nước có chứa tạp chất (nước máy, nước muối) là vật dẫn điện. Các vật liệu như nhựa, cao su, gỗ khô, nước cất (nước tinh khiết) là vật cách điện. [tự suy luận]
Mua trọn bộ tài liệu lớp 5
- Giải trọn bộ 1 môn: 49K
- Giải 3 môn bất kỳ: 99K
- Full bộ giải tất cả môn: 199K
- Đề kiểm tra 15 phút: 19K
- Đề 1 tiết / giữa kỳ có đáp án: 29K
- Đề cuối kỳ có đáp án chi tiết: 39K
Liên hệ/Zalo: Zalo 0936381214 để nhận file PDF hoặc bản in
Bài tập tương tự để học sinh luyện tập
Bài tập 1: Hoàn thành mạch điện
Vẽ sơ đồ mạch điện gồm một nguồn điện (pin), một bóng đèn, một công tắc, và dây dẫn để bóng đèn có thể bật tắt được. Hãy vẽ rõ chiều dòng điện khi đèn sáng.
Đáp án:

Sơ đồ mạch điện hoàn chỉnh (Công tắc đóng, đèn sáng)
Chiều dòng điện từ cực dương (+) của pin, qua công tắc (đóng), qua bóng đèn và về cực âm (-) của pin.
Bài tập 2: Ứng dụng vật cách điện
Vì sao vỏ của các dây điện và các thiết bị điện thường được làm bằng nhựa hoặc cao su?
Đáp án:
Vỏ của các dây điện và các thiết bị điện thường được làm bằng nhựa hoặc cao su vì nhựa và cao su là vật cách điện. Chúng không cho dòng điện chạy qua, giúp ngăn chặn dòng điện truyền ra ngoài, bảo vệ con người khỏi bị điện giật khi chạm vào dây hoặc thiết bị điện, đảm bảo an toàn khi sử dụng.
Bài tập 3: Xác định vật dẫn/cách điện
Trong các vật liệu sau, vật liệu nào là vật dẫn điện, vật liệu nào là vật cách điện?
Thìa bạc, vỏ bút bi bằng nhựa, ruột bút chì (graphit), cục gôm tẩy, chìa khóa đồng, ống hút nhựa.
Đáp án:
- Vật dẫn điện:
- Thìa bạc (bạc là kim loại).
- Ruột bút chì (graphit – một dạng của carbon, có khả năng dẫn điện).
- Chìa khóa đồng (đồng là kim loại).
- Vật cách điện:
- Vỏ bút bi bằng nhựa.
- Cục gôm tẩy (làm từ cao su hoặc polyme).
- Ống hút nhựa.


