Dưới đây là lời giải chi tiết cho các câu hỏi và bài tập trong Sách giáo khoa Khoa học lớp 5, bộ sách Kết nối tri thức với cuộc sống, Bài 30: Ôn tập chủ đề sinh vật và môi trường, từ trang 108 đến 109.
Xem toàn bộ lời giải SGK Khoa học lớp 5 Kết nối tri thức tại đây
Xem lời giải Bài 29 Tác động của con người đến môi trường và một số biện pháp bảo vệ môi trường (trang 104-107)
Xem lời giải Bài 28 Chức năng của môi trường đối với sinh vật (trang 100-103)
Xem lời giải Bài 27 Ôn tập chủ đề Con người và Sức khỏe (trang 98-99)

Bài 30: Ôn tập chủ đề sinh vật và môi trường (trang 108-109)
Tóm tắt được những nội dung chính đã học dưới dạng sơ đồ.
Vận dụng được kiến thức và kĩ năng của chủ đề vào giải quyết một số tình huống đơn giản trong cuộc sống.
1. Chia sẻ với bạn một số nội dung theo gợi ý trong sơ đồ hình 1.

Giải câu hỏi 1 trang 108 SGK Khoa học lớp 5 Kết nối tri thức:
Dựa vào kiến thức đã học, ta có thể hoàn thành sơ đồ và chia sẻ như sau:
- **Chức năng của môi trường:**
- Cung cấp thức ăn.
- Cung cấp nơi ở.
- **Bảo vệ sinh vật và con người tránh tác động từ bên ngoài.**
- **Chứa đựng chất thải.**
- **Tác động của con người đến môi trường:**
- **Tích cực:** Trồng rừng, bảo tồn thiên nhiên, sử dụng năng lượng tái tạo…
- **Tiêu cực:** Phá rừng, xả rác thải, ô nhiễm không khí, khai thác tài nguyên quá mức…
2. Trên đường về quê, em thấy sau mùa gặt người nông dân thường đốt rơm rạ trên đồng ruộng (hình 2).
- Cho biết hoạt động đó có tác động như thế nào đến: Môi trường không khí, động vật, thực vật và sức khỏe của người dân trong khu vực.

Giải câu hỏi 2 trang 109 SGK Khoa học lớp 5 Kết nối tri thức:
Hoạt động đốt rơm rạ gây ra nhiều tác động tiêu cực:
- **Môi trường không khí:** Tạo ra khói bụi và các khí độc hại, gây ô nhiễm không khí nghiêm trọng.
- **Động vật, thực vật:** Khói bụi ảnh hưởng đến quá trình quang hợp của cây trồng; làm chết các loài côn trùng có ích và các sinh vật nhỏ sống trên đồng ruộng.
- **Sức khỏe của người dân:** Gây ra các bệnh về đường hô hấp như ho, khó thở, viêm phế quản,…
3. Khi đi tham quan chùa Hương, du khách được chở bởi các thuyền chèo bằng tay. Theo em:
- Chèo thuyền bằng tay có những lợi ích gì đối với môi trường?
- Vì sao không nên sử dụng thuyền chạy bằng động cơ xăng, dầu ở đó?

Giải câu hỏi 3 trang 109 SGK Khoa học lớp 5 Kết nối tri thức:
- **Lợi ích của thuyền chèo tay:**
- Không thải khí độc ra môi trường, giúp không khí trong lành.
- Không gây tiếng ồn, tạo không gian yên tĩnh, thư giãn.
- Không xả thải dầu, nhớt xuống nước, bảo vệ nguồn nước và sinh vật dưới nước.
- **Lý do không nên dùng thuyền động cơ:**
- Thuyền động cơ chạy bằng xăng, dầu sẽ xả khói bụi, khí thải độc hại và tiếng ồn ra môi trường.
- Dầu, xăng có thể rò rỉ xuống sông, gây ô nhiễm nguồn nước và ảnh hưởng đến các loài thủy sinh.
Bài tập tương tự để luyện tập
Bài tập 1:
Nối cột A với cột B sao cho đúng:
Cột A:
1. Chức năng cung cấp của môi trường
2. Chức năng bảo vệ của môi trường
3. Chức năng chứa đựng chất thải
Cột B:
a) Lá cây rụng phân hủy thành chất dinh dưỡng cho đất.
b) Rừng là nơi ở của động vật hoang dã.
c) Cây xanh che bóng mát cho con người.
Đáp án: 1-b, 2-c, 3-a.
Bài tập 2:
Kể tên 3 hành động tích cực và 3 hành động tiêu cực của con người đối với môi trường.
Gợi ý đáp án:
Tích cực: Tiết kiệm điện nước, trồng cây xanh, phân loại rác thải.
Tiêu cực: Vứt rác bừa bãi, đốt rừng, sử dụng túi ni lông.
Bài tập 3:
Viết một đoạn văn ngắn (3-4 câu) về tầm quan trọng của việc tiết kiệm nước.
Gợi ý đáp án:
Nước là tài nguyên quý giá và cần thiết cho sự sống. Tiết kiệm nước giúp bảo vệ nguồn nước sạch, tránh lãng phí. Việc làm nhỏ như tắt vòi nước khi đánh răng hay giặt quần áo bằng tay cũng góp phần bảo vệ môi trường. Hãy cùng nhau sử dụng nước một cách hợp lí để bảo vệ Trái Đất của chúng ta.

