Giải SGK Khoa học lớp 5 Kết nối tri thức Chủ đề 4 Bài 21 Ôn tập chủ đề vi khuẩn (trang 75-76)

Dựa vào sơ đồ và kiến thức đã học, em có thể trình bày nội dung về vi khuẩn như sau:

• Kích thước: Vi khuẩn rất nhỏ, không nhìn thấy bằng mắt thường. Để quan sát cần dùng kính hiển vi có độ phóng đại lớn.
• Nơi sống: Vi khuẩn sống ở khắp mọi nơi xung quanh chúng ta, như trong đất, nước, không khí, thực phẩm, trên bề mặt đồ vật và trên cơ thể sinh vật khác.
• Vi khuẩn gây bệnh:
  • Gây sâu răng: Vi khuẩn trong khoang miệng sử dụng đường từ thức ăn để tạo ra axit phá hủy men răng.
  • Gây bệnh tả: Vi khuẩn tả xâm nhập vào cơ thể qua đường tiêu hóa, gây nôn mửa, tiêu chảy, mất nước và có thể nguy hiểm đến tính mạng nếu không được chữa trị kịp thời.
• Vi khuẩn có ích:
  • Muối chua rau, củ, quả: Vi khuẩn lactic giúp lên men, tạo vị chua cho dưa muối, đồng thời giúp bảo quản thực phẩm lâu hơn.
  • Làm sữa chua: Vi khuẩn lactic biến đổi đường trong sữa thành axit lactic, làm sữa đông đặc và có vị chua ngon.

Một nội dung em thích nhất sau khi học xong chủ đề Vi khuẩn là vi khuẩn có ích trong chế biến thực phẩm. Thật thú vị khi biết rằng những món ăn quen thuộc như sữa chua, dưa muối lại được tạo ra nhờ những sinh vật siêu nhỏ bé như vậy. Việc này không chỉ giúp tạo ra món ăn ngon mà còn giúp bảo quản thực phẩm lâu hơn và có lợi cho hệ tiêu hóa.

Dựa vào hình 2, các việc làm có thể làm giảm nguy cơ nhiễm vi khuẩn gây bệnh cho con người là:

• b) Đeo găng tay khi tiếp xúc với đất: Đất có chứa vi khuẩn và các mầm bệnh. Đeo găng tay giúp tạo lớp màng ngăn cách, không cho vi khuẩn từ đất xâm nhập vào tay, từ đó giảm nguy cơ lây nhiễm.
• c) Làm sạch nơi ở, nơi làm việc: Việc dọn dẹp, lau chùi sạch sẽ giúp loại bỏ bụi bẩn và vi khuẩn, làm giảm nơi trú ngụ và nguồn dinh dưỡng cho vi khuẩn sinh sống và phát triển.
• d) Mở cửa sổ thường xuyên: Việc này giúp lưu thông không khí, đưa ánh sáng mặt trời vào phòng. Ánh sáng mặt trời có khả năng diệt khuẩn, giúp không khí trong lành hơn và giảm lượng vi khuẩn trong môi trường sống.

Việc **a) Nặn mụn bằng tay** là việc làm không nên vì tay có thể chứa nhiều vi khuẩn, khi nặn mụn sẽ làm vi khuẩn xâm nhập vào vết thương hở, gây nhiễm trùng.

Để hạn chế nguy cơ lây lan bệnh tả sang người khác, bạn học sinh bị bệnh và gia đình cần làm những việc sau:

• Về phía bạn học sinh:
  • Cần được cách ly ngay tại nhà hoặc cơ sở y tế để tránh lây nhiễm cho người khác.
  • Nghỉ ngơi, uống đủ nước và tuân thủ điều trị theo hướng dẫn của bác sĩ.
  • Đặc biệt chú ý vệ sinh cá nhân, rửa tay sạch sẽ bằng xà phòng sau khi đi vệ sinh.
• Về phía gia đình và người chăm sóc:
  • Đeo khẩu trang và găng tay khi chăm sóc người bệnh để tránh tiếp xúc trực tiếp với vi khuẩn.
  • Vệ sinh, khử trùng các vật dụng cá nhân, quần áo, chăn ga, giường của người bệnh.
  • Dọn dẹp và làm sạch môi trường sống, đặc biệt là khu vực nhà vệ sinh.
  • Thực hiện ăn chín uống sôi và đảm bảo vệ sinh thực phẩm để không làm lây lan mầm bệnh qua đường ăn uống.
  • Rửa tay thường xuyên bằng xà phòng sau khi tiếp xúc với người bệnh hoặc các bề mặt có thể bị nhiễm khuẩn.