Giải SGK Khoa học tự nhiên lớp 6 Cánh diều: Bài tập chủ đề 5 và 6 (Trang 65)

Giới thiệu bài tập ôn tập: Chủ đề 5 và 6

Các em học sinh thân mến,

Bài tập này sẽ giúp các em tổng hợp lại kiến thức đã học ở Chủ đề 5: “Một số vật liệu thông dụng” và Chủ đề 6: “Hỗn hợp, chất tinh khiết, dung dịch và tách chất khỏi hỗn hợp”. Đây là cơ hội để các em củng cố và kiểm tra mức độ hiểu bài của mình.

Sĩ Tử sẽ hướng dẫn các em giải chi tiết từng câu hỏi, giúp các em nắm vững kiến thức và chuẩn bị tốt cho các bài kiểm tra.

Để ôn lại kiến thức của các bài học trước, các em có thể tham khảo thêm tại:

• Tổng hợp giải SGK Khoa học tự nhiên lớp 6 Cánh diều
• Tổng hợp lời giải bộ sách lớp 6 Cánh Diều
• Giải SGK KHTN 6 Cánh Diều: Bài 11 – Tách chất ra khỏi hỗn hợp
• Giải SGK KHTN 6 Cánh Diều: Bài 10 – Hỗn hợp, Chất tinh khiết, Dung dịch

Giải bài tập Chủ đề 5 và 6 (Trang 65)

1. Nêu một số lương thực – thực phẩm có thể bảo quản được bằng mỗi phương pháp sau:
a) Phơi khô.
b) Làm lạnh.
c) Sử dụng muối.
d) Sử dụng đường.

Trả lời:

• a) **Phơi khô:** Các loại ngũ cốc (lúa, ngô, đậu), rau củ (măng khô, mộc nhĩ, nấm hương), thịt (thịt bò khô, cá khô), trái cây (nho khô, mít sấy).
• b) **Làm lạnh:** Thịt, cá, trứng, sữa, rau xanh, trái cây tươi.
• c) **Sử dụng muối:** Cá muối, thịt muối (muối chua), dưa cà muối, trứng muối.
• d) **Sử dụng đường:** Mứt trái cây, ô mai, các loại kẹo, nước hoa quả đóng hộp.

2. Các vật dụng có thể được tạo nên từ nhiều vật liệu khác nhau. Hãy chọn vật liệu phù hợp và nêu những lưu ý khi sử dụng theo gợi ý trong bảng sau:
Vật dụng | Vật liệu phù hợp | Lưu ý khi sử dụng
—|—|—
Dây dẫn điện | Đồng | Thường xuyên kiểm tra vỏ cách điện của dây dẫn
Ủng đi mưa | ? | ?
Cốc | ? | ?
Bàn ghế | ? | ?
Bình hoa | ? | ?

Trả lời:

Bảng hoàn chỉnh như sau:

3. Nêu tác dụng của các việc làm sau:
a) Quạt gió vào bếp lò khi nhóm lửa.
b) Tắt bếp khi sử dụng xong.

Trả lời:

• a) **Quạt gió vào bếp lò khi nhóm lửa:** Giúp cung cấp thêm oxygen cho quá trình cháy của than/củi, làm tăng tốc độ cháy, giúp lửa bùng lên nhanh và mạnh hơn.
• b) **Tắt bếp khi sử dụng xong:** Đảm bảo an toàn, tránh lãng phí nhiên liệu (gas, điện), và ngăn ngừa nguy cơ cháy nổ do rò rỉ gas hoặc chập điện.

4. Đá vôi là nguyên liệu cho một số ngành sản xuất.
a) Thành phần chính của đá vôi là gì?
b) Tìm kiếm thông tin và nêu tên một số vùng núi đá vôi nổi tiếng ở nước ta.

Trả lời:

• a) Thành phần chính của đá vôi là **calcium carbonate** (canxi cacbonat).
• b) Một số vùng núi đá vôi nổi tiếng ở nước ta:
  • Vịnh Hạ Long (Quảng Ninh)
  • Phong Nha – Kẻ Bàng (Quảng Bình)
  • Tam Cốc – Bích Động (Ninh Bình)
  • Hang Sơn Đoòng (Quảng Bình)
  • Các dãy núi đá vôi ở Lạng Sơn, Cao Bằng, Hà Giang.

5. Nêu ba ví dụ về hỗn hợp. Cho biết ứng dụng của các hỗn hợp đó.

Trả lời:

Ba ví dụ về hỗn hợp và ứng dụng của chúng:

• **Không khí:** Là hỗn hợp của nitrogen, oxygen, argon, carbon dioxide, hơi nước, và các khí khác.
  • **Ứng dụng:** Cần thiết cho sự sống của động vật và thực vật (hô hấp, quang hợp), dùng để đốt cháy nhiên liệu, làm lốp xe, v.v.
• **Nước biển:** Là hỗn hợp của nước, muối (chủ yếu là NaCl) và nhiều khoáng chất khác.
  • **Ứng dụng:** Cung cấp nguồn hải sản, sản xuất muối ăn, du lịch, giao thông đường biển.
• **Nước đường:** Là hỗn hợp của đường hòa tan trong nước.
  • **Ứng dụng:** Dùng làm đồ uống, pha chế thực phẩm, làm bánh kẹo.

6. Các hỗn hợp sau là hỗn hợp đồng nhất hay không đồng nhất?
a) Cà phê đá.
b) Nước khoáng.

Trả lời:

• a) **Cà phê đá:**
  • Nếu là cà phê đen hòa tan (đã tan hết) kèm đá: Là **hỗn hợp đồng nhất** (dung dịch).
  • Nếu là cà phê phin (có bã cà phê lắng dưới), hoặc cà phê sữa đá (sữa chưa tan hết vào cà phê): Là **hỗn hợp không đồng nhất**.
  • Tuy nhiên, với khái niệm thông thường về “cà phê đá” là cà phê đã pha sẵn và đá, thường được coi là **hỗn hợp không đồng nhất** vì có đá viên và có thể có cặn cà phê hoặc sữa chưa tan hết.
• b) **Nước khoáng:** Là **hỗn hợp đồng nhất**. Các khoáng chất hòa tan đều trong nước, tạo thành một dung dịch trong suốt.

7. Hỗn hợp sau là dung dịch, huyền phù hay nhũ tương?
a) Bột mì khuấy đều trong nước.
b) Hỗn hợp nước ép cà chua.
c) Hỗn hợp dầu ăn được lắc đều với giấm.

Trả lời:

• a) **Bột mì khuấy đều trong nước:** Là **huyền phù**. Bột mì không tan trong nước và sẽ lắng xuống sau một thời gian.
• b) **Hỗn hợp nước ép cà chua:** Là **huyền phù**. Nước ép cà chua có các phần tử thịt cà chua, bã lơ lửng hoặc lắng xuống, không tan hoàn toàn.
• c) **Hỗn hợp dầu ăn được lắc đều với giấm:** Là **nhũ tương**. Dầu ăn và giấm (chủ yếu là nước) không hòa tan vào nhau nhưng khi lắc đều sẽ tạo thành các giọt nhỏ li ti của chất này phân tán đều trong chất kia, tạo ra một hỗn hợp đục và tạm thời đồng nhất. Sau một thời gian, chúng sẽ tách lớp trở lại.