Giải SGK Tin học lớp 5 Kết nối tri thức Bài 13 Cấu trúc rẽ nhánh (trang 62-66)

Trả lời: Một số ví dụ về công việc có cấu trúc rẽ nhánh trong cuộc sống hằng ngày:

• Nếu trời mưa thì em đem theo áo mưa đi học, nếu trời nắng thì không cần mang theo.
• Nếu em được điểm cao trong kì thi, mẹ sẽ tặng em một món quà, nếu không thì em phải cố gắng hơn nữa.
• Nếu trời nóng thì bật quạt hoặc điều hòa, nếu không thì thôi.
• Nếu em được điểm cao trong kì thi cuối kì, mẹ sẽ mua tặng em một chiếc bút.
• Nếu trời nắng, em đội mũ khi ra ngoài.

Trả lời: Đáp án đúng là: “cấu trúc rẽ nhánh”.

Việc lựa chọn thực hiện hay không thực hiện một công việc tuỳ thuộc vào một điều kiện có được thoả mãn hay không, tạo thành **cấu trúc rẽ nhánh**.

Trả lời: Dạng đủ của cấu trúc rẽ nhánh được mô tả như sau: Nếu <điều kiện> thì <công việc 1> nếu không thì <công việc 2>.

Trả lời:

1. a) Chương trình mèo di chuyển đến con trỏ chuột khi chuột được nhấn:
   • Sử dụng khối lệnh **lặp lại liên tục**.
   • Bên trong vòng lặp, sử dụng khối lệnh **nếu … thì …** (cấu trúc rẽ nhánh dạng khuyết).
   • Điều kiện: **đang nhấn chuột?**.
   • Công việc: **lướt trong 1 giây tới vị trí của con trỏ chuột**.

   Chương trình sẽ lặp liên tục việc kiểm tra xem chuột có được nhấn không. Nếu có, mèo sẽ lướt tới vị trí con trỏ chuột.

2. b) Chương trình mèo đổi màu:
   • Sử dụng khối lệnh **lặp lại liên tục**.
   • Bên trong vòng lặp, sử dụng khối lệnh **nếu … thì … nếu không thì …** (cấu trúc rẽ nhánh dạng đủ).
   • Điều kiện: **đang chạm vào con trỏ chuột?**.
   • Công việc 1 (nếu điều kiện đúng): **thay đổi hiệu ứng màu một lượng 25**.
   • Công việc 2 (nếu điều kiện sai): **xoá bỏ hiệu ứng đồ hoạ**.

   Chương trình sẽ lặp liên tục việc kiểm tra xem con trỏ chuột có chạm vào mèo không. Nếu có, mèo đổi màu; nếu không, mèo trở về màu ban đầu.

Trả lời Luyện tập 1: Khối lệnh điều khiển nhân vật hành động theo mô tả trong Hoạt động 2 (mèo đổi màu khi chạm con trỏ chuột) là khối lệnh rẽ nhánh dạng đủ: **nếu … thì … nếu không thì …**.

Trả lời Luyện tập 2:

• Nhân vật sẽ hiển thị bóng nói “Xin chào!” khi điều kiện **đang nhấn chuột?** là **sai** (tức là khi con trỏ chuột không được nhấn).
• Nhân vật sẽ hiển thị bóng nói “Tạm biệt!” khi điều kiện **đang nhấn chuột?** là **đúng** (tức là khi con trỏ chuột được nhấn).

Hướng dẫn:

1. Kích hoạt phần mềm Scratch.
2. Trong nhóm lệnh **Điều khiển**, kéo khối **lặp lại liên tục** vào khu vực lập trình.
3. Bên trong khối lệnh lặp, kéo khối **nếu … thì … nếu không thì …**.
4. Trong nhóm lệnh **Cảm biến**, kéo khối **đang chạm vào con trỏ chuột?** vào ô điều kiện của khối lệnh rẽ nhánh.
5. Trong nhóm lệnh **Hiển thị**, kéo khối **thay đổi hiệu ứng màu một lượng …** vào vị trí “thì” và khối **xoá bỏ hiệu ứng đồ hoạ** vào vị trí “nếu không thì”.
6. Nháy vào lá cờ xanh để chạy thử chương trình.
7. Lưu chương trình với tên tệp **MeoTroVeMauVang**.