Tips hay ôn thi đánh giá năng lực - tư duy

So sánh cấu trúc đề thi ĐGNL 2025 giữa các trường: điểm giống và khác

Đã đăng trên bởi Sĩ Tử

Cùng Sĩ Tử So sánh cấu trúc đề thi ĐGNL 2025 giữa các trường: điểm giống và khác để quyết định thi vào trường nào trong bài viết dưới đây nhé!

 

Kỳ thi Đánh giá năng lực (ĐGNL) ngày càng trở thành một trong những kỳ thi quan trọng đối với các thí sinh mong muốn xét tuyển vào các trường đại học lớn tại Việt Nam. Tùy thuộc vào từng trường, cấu trúc đề thi ĐGNL có sự khác biệt rõ rệt. Việc nắm rõ những điểm giống và khác biệt giữa các kỳ thi này sẽ giúp thí sinh xây dựng chiến lược ôn luyện hiệu quả hơn, phù hợp với đặc thù của từng trường.

I. Điểm giống nhau trong cấu trúc đề thi ĐGNL:

Mặc dù có sự đa dạng trong thiết kế, các kỳ thi ĐGNL của các trường đại học vẫn chia sẻ một số điểm chung cốt lõi, thể hiện mục tiêu chung là đánh giá năng lực toàn diện của thí sinh:

  1. Mục tiêu đánh giá năng lực cốt lõi: Tất cả các kỳ thi ĐGNL đều hướng đến việc đánh giá các năng lực chung, thiết yếu cho việc học tập ở bậc đại học. Thay vì chỉ kiểm tra kiến thức theo từng môn học một cách rời rạc, đề thi thường tích hợp kiến thức liên môn và tập trung vào khả năng vận dụng kiến thức để giải quyết các vấn đề thực tế. Các năng lực thường được chú trọng bao gồm:

    • Tư duy phản biện và giải quyết vấn đề: Khả năng phân tích, đánh giá thông tin, xác định vấn đề, đề xuất và lựa chọn giải pháp hiệu quả.
    • Năng lực ngôn ngữ: Khả năng đọc hiểu, phân tích văn bản, sử dụng ngôn ngữ một cách chính xác và hiệu quả (cả tiếng Việt và tiếng Anh).
    • Tư duy logic và toán học: Khả năng suy luận logic, nhận diện quy luật, áp dụng kiến thức toán học vào giải quyết các tình huống.
    • Khả năng xử lý dữ liệu và thông tin: Khả năng thu thập, phân tích, tổng hợp và diễn giải dữ liệu từ các nguồn khác nhau.

  2. Hình thức trắc nghiệm khách quan: Hầu hết các kỳ thi ĐGNL đều sử dụng hình thức trắc nghiệm khách quan (multiple-choice questions) là chủ yếu. Điều này cho phép chấm điểm nhanh chóng, khách quan và bao phủ được một lượng lớn kiến thức và kỹ năng trong thời gian giới hạn. Tuy nhiên, cách thức xây dựng câu hỏi trắc nghiệm và các dạng câu hỏi có thể khác nhau giữa các trường.

  3. Tính tích hợp và liên môn: Các câu hỏi trong đề thi ĐGNL thường không giới hạn trong phạm vi một môn học cụ thể mà có xu hướng tích hợp kiến thức từ nhiều lĩnh vực khác nhau. Điều này đòi hỏi thí sinh không chỉ nắm vững kiến thức nền tảng mà còn phải có khả năng liên kết và vận dụng chúng một cách linh hoạt.

  4. Đánh giá năng lực tiếng Anh: Tiếng Anh là một yếu tố quan trọng trong môi trường học tập và làm việc quốc tế. Do đó, hầu hết các kỳ thi ĐGNL đều có phần đánh giá năng lực tiếng Anh của thí sinh, thông qua các dạng bài đọc hiểu, ngữ pháp, từ vựng và đôi khi là nghe.

  5. Thời gian làm bài giới hạn: Các kỳ thi ĐGNL thường được tổ chức trong một khoảng thời gian nhất định, đòi hỏi thí sinh phải có khả năng quản lý thời gian hiệu quả, làm bài nhanh chóng và chính xác dưới áp lực.

II. Điểm khác biệt trong cấu trúc đề thi ĐGNL giữa các trường:

Bên cạnh những điểm tương đồng, cấu trúc đề thi ĐGNL giữa các trường đại học lại có những khác biệt đáng kể, thể hiện sự đa dạng trong cách tiếp cận và mục tiêu đánh giá:

  1. Số lượng môn/phần thi và nội dung cụ thể: Đây là điểm khác biệt rõ ràng nhất.

    • ĐHQG Hà Nội: Kỳ thi ĐGNL của Đại học Quốc gia Hà Nội (VNU-HN) thường có cấu trúc gồm ba phần chính:

      • Tư duy định lượng: Đánh giá khả năng toán học, xử lý số liệu và các vấn đề logic liên quan đến số học.
      • Tư duy định tính: Đánh giá khả năng đọc hiểu, phân tích văn bản, lập luận ngôn ngữ và các vấn đề liên quan đến văn học, ngôn ngữ, lịch sử, địa lý, giáo dục công dân.
      • Khoa học (Tự nhiên và Xã hội): Tích hợp kiến thức và khả năng vận dụng kiến thức từ các môn Vật lý, Hóa học, Sinh học, Lịch sử, Địa lý, Giáo dục công dân. Đề thi của ĐHQG Hà Nội có xu hướng bao quát nhiều lĩnh vực kiến thức, đòi hỏi thí sinh có nền tảng kiến thức rộng và khả năng tích hợp cao.

    • ĐHQG TP.HCM: Kỳ thi ĐGNL của Đại học Quốc gia TP.HCM (VNU-HCM) có cấu trúc khác biệt, tập trung vào các năng lực cốt lõi thông qua các phần:

      • Sử dụng ngôn ngữ: Đánh giá khả năng sử dụng tiếng Việt và tiếng Anh.
      • Toán học, tư duy logic, phân tích dữ liệu: Đánh giá khả năng toán học, suy luận logic và xử lý thông tin số.
      • Giải quyết vấn đề: Đánh giá khả năng vận dụng kiến thức và kỹ năng tổng hợp để giải quyết các vấn đề trong nhiều lĩnh vực khác nhau (Khoa học tự nhiên, Khoa học xã hội, Văn học, Nghệ thuật, Đời sống…). Đề thi của ĐHQG TP.HCM có xu hướng tập trung hơn vào khả năng ứng dụng kiến thức và giải quyết vấn đề thực tiễn.

    • Các trường đại học khác: Nhiều trường đại học khác cũng tổ chức kỳ thi ĐGNL riêng hoặc sử dụng kết quả của các kỳ thi lớn (như của ĐHQG). Cấu trúc đề thi của các trường này có thể rất đa dạng, tùy thuộc vào đặc thù ngành học và mục tiêu tuyển sinh. Ví dụ, một số trường có thể tập trung hơn vào năng lực tiếng Anh, trong khi các trường kỹ thuật có thể tăng cường đánh giá tư duy logic và toán học. Một số trường có thể chia thành các bài thi nhỏ theo từng lĩnh vực cụ thể (ví dụ: Toán, Lý, Hóa, Văn, Sử, Địa riêng biệt).

  2. Thời gian làm bài và số lượng câu hỏi: Thời gian làm bài và tổng số lượng câu hỏi cũng có sự khác biệt đáng kể giữa các kỳ thi ĐGNL. Đề thi của ĐHQG Hà Nội thường có thời gian làm bài dài hơn và số lượng câu hỏi lớn hơn so với đề thi của ĐHQG TP.HCM. Các trường khác có thể có thời gian và số lượng câu hỏi khác nhau tùy theo cấu trúc đề thi của họ.

  3. Độ khó và phân hóa của đề thi: Mức độ khó và khả năng phân hóa của đề thi cũng là một yếu tố khác biệt. Mỗi trường có thể điều chỉnh độ khó của câu hỏi để phù hợp với đối tượng thí sinh mục tiêu và đảm bảo sự phân loại rõ ràng giữa các thí sinh có năng lực khác nhau.

  4. Tỷ lệ điểm số giữa các phần thi: Cách phân bổ điểm số cho từng phần thi trong đề ĐGNL cũng khác nhau giữa các trường. Điều này phản ánh tầm quan trọng mà mỗi trường đặt vào từng năng lực cụ thể. Ví dụ, một trường có thể coi trọng năng lực tiếng Anh hơn, do đó phần thi tiếng Anh sẽ có trọng số điểm cao hơn.

  5. Sử dụng kết quả thi: Một số trường đại học chỉ sử dụng kết quả kỳ thi ĐGNL do chính trường tổ chức, trong khi các trường khác có thể chấp nhận kết quả của các kỳ thi ĐGNL do các trường đại học lớn (như ĐHQG Hà Nội và ĐHQG TP.HCM) tổ chức. Điều này tạo ra sự khác biệt trong phạm vi ảnh hưởng và mức độ cạnh tranh của từng kỳ thi.

III. Phân tích sâu hơn về cấu trúc đề thi của ĐHQG Hà Nội và ĐHQG TP.HCM:

Để làm rõ hơn sự khác biệt, chúng ta sẽ đi sâu vào phân tích cấu trúc đề thi của hai trung tâm tổ chức thi ĐGNL lớn nhất cả nước:

1. ĐHQG Hà Nội:

  • Cấu trúc: Gồm 3 phần thi với tổng thời gian làm bài khoảng 195-198 phút (chưa kể thời gian làm thủ tục).
    • Tư duy định lượng (50 câu, 75 phút): Tập trung vào các dạng toán trắc nghiệm, câu hỏi logic liên quan đến số học, đại số, hình học, thống kê và khả năng phân tích biểu đồ, bảng số liệu.
    • Tư duy định tính (50 câu, 60 phút): Đánh giá khả năng đọc hiểu các loại văn bản (khoa học, văn học, báo chí…), khả năng phân tích và đánh giá thông tin, nhận diện ý chính, suy luận logic và kiến thức về văn hóa, xã hội, lịch sử, địa lý, giáo dục công dân ở mức độ cơ bản.
    • Khoa học (Tự nhiên: 60 câu Vật lý, Hóa học, Sinh học; Xã hội: 60 câu Lịch sử, Địa lý, Giáo dục công dân – thí sinh tự chọn 1 trong 2 tổ hợp, 60 phút): Đánh giá kiến thức và khả năng vận dụng kiến thức của các môn học trong chương trình THPT.
  • Đặc điểm: Đề thi của ĐHQG Hà Nội có tính bao quát cao, đòi hỏi thí sinh có kiến thức nền tảng rộng và khả năng phân tích, tổng hợp thông tin từ nhiều lĩnh vực. Thời gian làm bài tương đối dài, đòi hỏi thí sinh có sức bền và khả năng quản lý thời gian tốt.

2. ĐHQG TP.HCM:

  • Cấu trúc: Gồm 120 câu hỏi trắc nghiệm, thời gian làm bài 150 phút. Đề thi tích hợp kiến thức và đánh giá các năng lực thông qua ba phần chính:
    • Sử dụng ngôn ngữ (20 câu): Đánh giá khả năng sử dụng tiếng Việt và tiếng Anh thông qua các bài đọc hiểu, điền từ, tìm lỗi sai…
    • Toán học, tư duy logic, phân tích dữ liệu (40 câu): Đánh giá kiến thức toán học cơ bản, khả năng suy luận logic và xử lý các dạng biểu đồ, bảng số liệu.
    • Giải quyết vấn đề (60 câu): Đặt ra các tình huống vấn đề thuộc nhiều lĩnh vực (Khoa học tự nhiên, Khoa học xã hội, Văn học, Nghệ thuật, Đời sống…) và yêu cầu thí sinh vận dụng kiến thức, kỹ năng để đưa ra giải pháp.
  • Đặc điểm: Đề thi của ĐHQG TP.HCM có tính tích hợp cao, tập trung vào khả năng vận dụng kiến thức và giải quyết vấn đề thực tiễn. Thời gian làm bài ngắn hơn so với ĐHQG Hà Nội, đòi hỏi thí sinh phải có tốc độ làm bài nhanh và khả năng tư duy linh hoạt.

IV. Tác động của sự khác biệt đến thí sinh và công tác tuyển sinh:

Sự khác biệt trong cấu trúc đề thi ĐGNL giữa các trường có những tác động nhất định đến cả thí sinh và công tác tuyển sinh:

  • Đối với thí sinh: Thí sinh cần tìm hiểu kỹ cấu trúc đề thi của từng trường mà mình muốn xét tuyển để có kế hoạch ôn tập phù hợp. Việc ôn luyện dàn trải cho tất cả các dạng đề có thể không hiệu quả bằng việc tập trung vào cấu trúc và nội dung cụ thể của kỳ thi mà mình nhắm đến. Điều này cũng tạo ra áp lực cho thí sinh trong việc lựa chọn kỳ thi ĐGNL phù hợp với năng lực và mục tiêu của bản thân.

  • Đối với các trường đại học: Việc tự chủ xây dựng đề thi ĐGNL cho phép các trường lựa chọn phương thức đánh giá phù hợp nhất với yêu cầu của ngành học và tiêu chí tuyển sinh của mình. Điều này giúp các trường tuyển chọn được những sinh viên có năng lực phù hợp với đặc thù đào tạo của trường. Tuy nhiên, sự đa dạng này cũng có thể gây khó khăn trong việc so sánh kết quả giữa các kỳ thi khác nhau và tạo ra sự phức tạp cho thí sinh khi nộp hồ sơ vào nhiều trường.

V. Xu hướng phát triển và kiến nghị:

Trong tương lai, có thể sẽ có xu hướng các trường đại học hợp tác để xây dựng các kỳ thi ĐGNL mang tính khu vực hoặc liên trường, nhằm giảm bớt gánh nặng cho thí sinh và tạo ra sự thống nhất, minh bạch hơn trong công tác tuyển sinh. Bên cạnh đó, việc công bố cấu trúc đề thi chi tiết, đề thi minh họa và phổ biến kinh nghiệm làm bài từ các trường tổ chức thi là rất quan trọng để giúp thí sinh có sự chuẩn bị tốt nhất.

Kết luận:

Cấu trúc đề thi ĐGNL giữa các trường đại học ở Việt Nam hiện nay có nhiều điểm khác biệt đáng chú ý, phản ánh sự đa dạng trong triết lý giáo dục và mục tiêu tuyển sinh của từng trường. Mặc dù vẫn tồn tại những điểm chung về mục tiêu đánh giá năng lực cốt lõi và hình thức trắc nghiệm, sự khác biệt về số lượng môn/phần thi, nội dung cụ thể, thời gian làm bài, độ khó và tỷ lệ điểm số đòi hỏi thí sinh phải có sự tìm hiểu kỹ lưỡng và lựa chọn chiến lược ôn tập phù hợp. Về phía các trường đại học, việc tiếp tục hoàn thiện và minh bạch hóa thông tin về kỳ thi ĐGNL là yếu tố then chốt để đảm bảo tính công bằng và hiệu quả của phương thức tuyển sinh này trong bối cảnh đổi mới giáo dục.

Sĩ Tử

Tư vấn